แว่น ธนวัฒน์ เนตรหาญ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย คณะวิทยาศาสตร์การกีฬาปี1 เหตุผลที่ผมได้ตัดสินใจไปในครั้งนี้เพราะเราอยากมาเห็นพื้นที่ของนครนายกและการได้เที่ยวกับเพื่อนๆ มันเป็นอะไรที่สนุกมากครับความท้าทายคือเอาจริงๆ รู้สึกประม่าเล็กน้อยสำหรับเขาแรกเพราะไม่เคยเดินเขาที่ไหนมาก่อนพอได้ลองจริงๆ ก็รู็สึกสนุกมากๆ รู้สึกได้กลับมาเป็นเด็กอีกครั้ง5555555 บทเรียนที่ได้ถ้าจากกลุ่ม Young Smart famar รู้สึกถึงความตั้งใจเขาที่อยากจะนำความรู้มาสู่ชุมชนของกลุ่มนี้เพราะเพื่อลดต้นทุนและส่งต่อความรู้ที่มีให้แก่ชุมชนเป็ฯการทำเพื่อชุมชนจริงๆ เพื่อเพื่อนๆ เกษตรกร แว่นคิดว่าทำเราสามารถทำให้ทุกคนสามารถทำให้การส่งต่อความรู็นี้มันกว้างไกลมากกว่านี้และสามารถทำให้จังหวัดเป็นที่รู้จักมากกว่านี้ประโยชน์ที่จะได้รับก็มีแต่คนในชุมชนเองนั้นแหละที่จะได้เพราะการ workshop นี้ทำให้เห็นโอกาสและแนวทางอะไรอีกมากจริงๆ ตอนไปขึ้นเขารู้สึกสนุกมากๆ แต่สิ่งที่ได้เลยจริงๆ คือต้องหารองเท้าที่ดีกว่านี้55ระหว่างการเดินขึ้นเขาเราคิดอยู่เสมอเลยว่าเมื่อไหร่จะถึงและทางก็ชันขึ้นเรื่อยๆ แต่ความเป็นจริงเราเหนี่อยเราก็แค่พักนั้นแหละไม่จำเป็นต้องเดินแบบสุดโต่งหรอกเราต้องรู้limitตัวเองเสมอและเดินหน้าในเส้นทางของตัวเอง

โรงเรียนบางปะกอกวิทยาคม ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 นัทเป็นคนที่อยู่แต่ในsafe zoneมาตลอด ไม่เคยคิดจะทำอะไรที่ท้าทายหรืออันตรายมาก่อน เพราะ3ปีก่อน นัทเคยประสบอุบัติเหตุ ที่ทำให้ทุกวันนี้การเคลื่อนไหวร่างกายไม่ปกติเหมือนคนทั่วไป เช่น วิ่งไม่ได้ หรือ ยกของหนักไม่ได้ นัทจึงเป็นคนระมัดระวังตัวมากๆ ก่อนนัทจะยืนยันสิทธิ์ นัทคิดหนักมาก เพราะการขึ้นเขามันต้องใช้แรงขาเยอะมาก แต่นัทตัดสินใจไป เพราะอยากก้าวข้ามความกลัวของตัวเอง เพื่อจะได้รับประสบการณ์มากกว่าการอยู่กับที่ด้วยความกลัวโดยไม่ทำอะไร แต่ก่อนจะไปเขาหัวหมวกก็ได้ไปศึกษาดูงานที่ศูนย์อารักขาพืช เป็นการศึกษาดูงานที่ได้เจอกับความเป็นธรรมชาติจริงๆ และได้เจอพืชพรรณใหม่ที่เราไม่เคยรู้จักมาก่อน ซึ่งต้องมาที่นครนายกเท่านั้นถึงจะได้เจอ รวมถึงเป็นสถานที่ที่ให้เกษตรกรหลายคนที่มีความแตกต่างในหลากหลายสาขา ได้ถ่ายทอดให้ความรู้กับผู้ที่มาศึกษาอย่างพวกเรา เพื่อให้เราได้ความรู้และไปต่อยอดในการลงพื้นที่ในอนาคต จากนั้นก็ได้นั่งรถไปหุบเขาตีนไก่เพื่อไปปีนขึ้นเขาหัวหมวกต่อ ก่อนขึ้นนัทแทบจะไม่รู้สึกกลัวเลย เพราะนัทตัดสินใจและคิดดีมาแล้ว ก็ต้องทำให้ได้และไปให้ถึง ระหว่างทางก็ได้ขึ้นเขาและเป็นเขาที่ชันมากๆ เลยแอบกังวลเล็กน้อยตอนขึ้น แต่ก็บอกตัวเองว่า “ต้องไปให้ถึง” แต่นัทก็ไม่ได้ขึ้นแค่คนเดียว ก็มีเพื่อนๆพี่ๆรอบข้างที่ขึ้นไปด้วย เป็นเรื่องที่หายากมากที่จะได้ขึ้นเขา40คนด้วยกัน และนัทก็ขึ้นไปถึงสำเร็จเป็นกลุ่มแรกๆ แม้จะได้บาดแผลเล็กน้อยกลับมา รอบๆข้างบนเขามีลมเย็นมาก และก็มีหินที่น่าสงสัยอยู่บนเขา ซึ่งเป็นจุดเด่นของเขานี้และยากมากที่จะมาเห็น เพราะต้องปีนเขาขึ้นมา ตอนลงจากเขา นัทไม่รู้สึกว่าตัวเองเจ็บแผลเลย แต่นัทกลับรู้สึกว่า “ตัวเองชนะความกลัวได้แล้ว” แทนที่จะเจ็บมากกว่า ทริปนี้ทำให้นัทรู้ว่า นัทสามารถก้าวข้ามความกลัวของตัวเอง และการมีข้อจำกัดทางร่างกายก็ไม่ใช่อุปสรรคเสมอไป แต่นมันอยู่ที่ ”ใจ” ของเราต่างหากที่ทำให้เราไปถึงจุดหมายได้สำเร็จ แม้จะเป็นทริปแค่วันเดียว แต่สามารถทำให้นัทก้าวข้ามภูเขาในใจของตัวเองและได้รับประสบการณ์ที่ไม่เคยได้รับมาก่อน

ไหมแก้ว โยศิตา วารีพัฒน์ นักศึกษาว.ป๋วย ปี3 ธรรมศาสตร์ค่ะ สิ่งที่ไม่เคยคิดว่าจะเกิดขึ้นในชีวิตคือเดินป่าขึ้นเขาปีนเขาค่ะ เกรงจะลำบากคนอื่นเพราะเราเหนื่อยง่าย แต่ครั้งนี้ เห็นมีคนสมัครเยอะและคิดว่าเป็นทริปแรกของหลายๆคน เราเลยว่าน่าจะทำได้ เลยตัดสินใจมาสักครั้ง ไหมแก้วเตรียมตัวก่อนมา เข้าฟิตเนส ยืดตัวไว้จัดเต็ม พอได้ขึ้นไปจริงๆ เห็นทางค่อนข้างชันมีหินด้วย ก็ตะลึงอยู่จะร่วงมั้ยไหวมั้ย ถึงกระนั้นระหว่างทางเห็นความพยายามของคนๆหนึ่งข้างหน้าเต็มไปหมด เราก็ต้องทำได้ดิวะ แล้วเราก็ทำได้จริงๆ โอ้แม่เจ้าทำไมเรามีศักยภาพขนาดนี้ แอบภาคภูมิใจกับตัวเอง บทเรียนที่ได้คือ เปิดโอกาสให้ตัวเองกับสิ่งใหม่ แล้วคุณจะค้นพบศักยภาพที่ไม่น่าเชื่อ โลกนี้มีสิ่งมากมายที่น่าเรียนรู้ ลุยกับความท้าทาย โคตรคุ้มกับชีวิตต ครั้งนี้เรียกเหงื่อและสนุกสุดๆ

ชื่อเล่น ก๊ะ ชื่อจริง ณพฤทัย พิมสุข ม.6 โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย ธนบุรี เหตุผลทำให้หนูตัดสินใจไปนครนายกในครั้งนี้คือ หนูอยากไปตักตวงความรู้และใช้เวลาร่วมกับเพื่อน ๆ ค่ะ ส่วนตัวหนูไม่ค่อยมีความรู้ในด้านของการเกษตร และไม่ค่อยได้ไปในที่ที่เป็นธรรมชาติมานานแล้ว หนูเลยตัดสินใจไปเพราะคิดว่าจะต้องเป็นประสบการณ์ที่หนูหาได้ยาก และอาจไม่มีโอกาสที่จะได้เรียนรู้แบบนี้อีก ความท้าทายที่ประสบจากการไปในครั้งนี้คือสุขภาพของหนูเอง ในช่วง 1-2 สัปดาห์ก่อนที่จะได้ไป สุขภาพหนูไม่ค่อยดีจากหวัด ภูมิแพ้อากาศและภูมิแพ้ฝุ่น หนูไข้ขึ้นก่อนวันไปหนึ่งวันแต่เช้ามาไข้ลดหนูก็ตัดสินใจไปเพราะโอกาสแบบนี้ไม่ได้หากันได้ง่าย ๆ แต่มันก็ส่งผลถึงตอนที่กำลังเดินป่า หนูเหนื่อยง่ายและอ่อนแรงมากกว่าปกติ หนูเดินไปไม่ถึงยอดแล้วหนูก็ตัดสินใจลงมาก่อน เพราะหนูประเมินสถานการณ์ไว้ว่าถ้าตอนนั้นหนูขึ้นไปต่อมีโอกาสสูงที่หนูจะหมดแรงหรือเป็นลมกลางป่า อาจทำให้สถานการณ์แย่ไปมากกว่าเดิม แต่หนูได้เจอกับพี่คนนึงที่มาเดินป่าแล้วกำลังจะลงเหมือนกัน เค้าช่วยดูและหนูและพาหนูลงมาจากเขาได้ปลอดภัย บทเรียนที่หนูได้คือการประเมินสถานการณ์จากสภาพแวดล้อมและร่างกายของตัวหนูเอง การไม่ยอมแพ้เป็นสิ่งที่ดี แต่บางครั้งการถอยออกมาเพื่อตัวเองก็ไม่ใช่สิ่งที่ผิด ถอยตอนนี้เพื่อรักษาตัวเองเก็บเป็นบทเรียนและทำให้สำเร็จในอนาคต

กัต ภูริชญา เรียนอยู่ปี 4 มหาวิทยาลัยแห่งชาติเจิ้งจื้อ ประเทศไต้หวันค่ะ ที่ตัดสินใจไปโทซังครั้งนี้เพราะอยากรู้ว่าการท่องเที่ยวในเมืองรองกับโครงการในอนาคตของเครือข่ายจะเป็นประมาณไหนเลยอยากมารู้จักนครนายกให้มากขึ้นค่ะ ส่วนตัวอยู่จังหวัดนนทบุรี นครนายกเป็นจังหวัดที่ถือว่าใกล้กันแต่เคยมาแค่ครั้งเดียว เป็นครั้งแรกที่ได้มาโทซัง ปีนเขาด้วยค่ะ ตอนเริ่มเข้าพื้นที่ป่า เริ่มรู้ตัวว่าถอยกลับไปยากแล้ว เส้นทางที่ไปค่อนข้างชัน มีหลายช่วงที่รู้สึกว่าท้าทาย อยากเดินกลับ แต่มีเพื่อนร่วมทางไปด้วย ทำให้รู้สึกว่าระหว่างทางมันสนุก เลยรู้สึกว่า ไปวะ ไปให้ถึง เหนื่อยก็พัก แล้วก็คิดว่าไปอีกนิด จนตอนที่ถึงรู้สึกว่า สุดยอดมาก ๆ ค่ะ บทเรียนที่ได้คือต้องเริ่มออกเดินทาง ประสบการณ์ข้างหน้าไม่มีทางรู้เลยว่าจะเกิดอะไรขึ้น จะรู้สึกยังไง สิ่งที่กลัวในตอนแรกสุดท้ายเราก็ผ่านมาได้ ไม่เดินต่อก็จะไม่รู้ว่าข้างหน้าเป็นยังไง พอย้อนกลับไปมองรู้สึกว่าถ้าไม่ตัดสินใจไป ก็คงไม่มีสิ่งนี้สิ่งนั้นเกิดขึ้น ความทรงจำ เพื่อนร่วมทาง โมเม้นต่าง ๆ รู้สึกว่าเป็นอีกวันที่น่าจดจำมาก ๆ ค่ะ

แพท รวินท์นิภา เกียรติพลพจน์ เรียนอยู่ชั้นปี 3 นวัตกรรมอาหารและธุรกิจ มศว ค่าาา บอกเลยว่า เหตุผลที่ตัดสินใจไปในครั้งนี้เพราะอยากเข้าใจนครนายกมากขึ้น แพทเองเรียนที่อำเภอองครักษ์ ซึ่งอยู่ติดกับอำเภอเมืองนครนายก แต่ไม่เคยได้สัมผัสประสบการณ์จริงจังสักที เลยอยากไป และการปีนเขาหัวหมวก นครนายกครั้งนี้ บอกเลยว่าท้าทายกับความชันและฝุ่นจากดินมาก แต่เราก็เข้าใจว่า ก็ปกติของการปีนเขานะ5555 ไม่เจอสิแปลก มันเหนื่อยก็ถูกแล้ว ทางเดินราบยังไงก็ไม่เหนื่อยเท่าปีนเขา สุดท้ายเราก็ปีนขึ้นไปได้ รู้สึกชนะใจตัวเองที่สุดเลย ในเวลาที่เร็วกว่าที่คิดด้วยซ้ำและเป็นคนแรก ๆ ที่ขึ้นไปถึง ครั้งนี้เลยได้เรียนรู้เลยว่า แม้จะเหนื่อยแต่ขอให้ Get it done เถอะ แปบเดียวเดี๋ยวก็จะได้เห็นความสวยงามแล้ว ทำให้จบให้เสร็จ ไม่ล้มเลิกความพยายามไปก่อน ทุกคนทำได้ อยากเชิญชวนทุกคนมา Tozan ด้วยกันในครั้งหน้านะคะ มาแล้วมาอีกได้ เจอกันทริปหน้าค่าาา

ศรีกฤษ มหามนตรี ชื่อเล่นชื่อแซน เรียน Digital engineering ธรรมศาสตร์ปี 3เหตุผลลักที่ไปในครั้งนี้สั้นๆคงเป็นความสงสัยและความอยากรู้อยากเห็นครับ อยากรู้ว่าทริปเช้าเย็นกลับนี้จะเป็นยังไงสนุกไหม เหนื่อยไหม ผลลัพธ์ต้องขอบอกว่าไม่ผิดหวังเลาทั้งเหนื่อยและสนุกมาก ได้บังคับให้ร่างกายได้ก้าวข้ามขีมจำกัดที่ไม่รู้ว่ามีอยู่เพราะ ร่างกายของผมเองผลจากการเป็นนักศึกษาเอาแจ่อยู่ในห้องไม่ค่อยออกกำลังทำให้ร่างกายขาดความอดทนต้องนั่งพักให้บ่อยจนบางครั้งก็อยากล้มเลิกแต่พอเห็นคนรอบๆ ยังเดินต่อไปอย่างไม่ย่อท้อก็ใช้แรงใจแทนแรงกาย ไม่ยอมแพ้ล้มแล้วก็ลุกอีก ไม่ไหวจริงพักนาทีนึง แล้วเดินต่อทำไปเรื่อยๆจนถึงท่องไว้ว่า อย่ายอมแพ้ จนได้บทเรียนแสนสำคัญมาว่าล้มได้ไม่เป็นไรเรื่องสำคัญคือต้องลุกขึ้นมาอีกให้ได้ไม่ว่ายังไง และจำไว้ อย่ายอมแพ้ มาอีกแน่ครับ

สวัสดีครับพี่ชื่อ บุ๊ก ปองณัฐ ปัจจุบันจบการศึกษาจากเอกอินเดียศึกษา วิทยาลัยนานาชาติปรีดี พนมยงค์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์เหตุผลที่พี่ตัดสินใจเดินทางไปโทซัง (Tozan) ที่จังหวัดนครนายก เนื่องจากตอนนี้เรามีแผนที่ จะทำพื้นที่ และการทำพื้นที่ครั้งนี้จะมีความแตกต่างจากการทำพื้นที่ครั้งก่อน ที่เป็นการเก็บขยะจากครัวเรือน ในวันที่ 10 มกราคม 2569 ซึ่งเป็นวันที่มีการจัดงานไชโยปีใหม่ของ Founder Foundation ได้มีการอธิบายวิธีการทำพื้นฐานรูปแบบใหม่ ร่วมถึงมีการ แจ้งว่าผู้ที่จะทำพื้นที่สามารถเเรียนรู้ตัวอย่างการทำพื้นที่ได้ด้วยการเดินทางไปจังหวัดนครนายกวันที่ 25 มกราคม 2569 ในฐานะที่พี่ เป็นมือใหม่ในการทำพื้นที่ เมื่อได้ยินว่ามีโมเดลสำหรับเรียนรู้ในการทำพื้นที่ พี่เลยไม่รีรอที่จะสมัครเข้าร่วม กิจกรรมของโทซังประกอบด้วย 2 กิจกรรมหลักๆ นั่นคือ การเยี่ยมชมศูนย์อารักขาพืช และการเดินไปสนามเทรลหุบเขาตีน ไก่ กิจกรรมแรกไม่ได้มีความท้าทายอะไร ดังนั้นพี่จะขอข้ามมาที่กิจกรรมที่สองนั่นคือ การเดินที่สนามเทรลหุบเขาตีนไก่ ตอนแรกพี่ คิดว่าเป็นการเดินป่าในทางราบ แต่ปรากฏว่าเป็นทางชัน พี่คิดว่านี่เป็นความท้าทายมาก เพราะพี่ไม่เคยเดินขึ้นภูเขา หรือทางชันมา ก่อน และพี่ดันสะพายกระเป๋าและถือร่ม ทำให้การขึ้นภูเขาเป็นเรื่องยากลำบาก หายใจไม่ออก ยังไม่พอ ยังต้องสูดฝุ่นจากคนข้างหน้า ไปด้วย สุดท้ายพี่ต้องลงจากภูเขา กับน้องอีกคนหนึ่ง แม้ว่าจะไม่สำเร็จครั้งนี้ แต่ครั้งต่อไปต้องปีนได้แน่ และพี่วางแผนว่าจะเตรียมตัว ใหม่ โดยรวมงานนี้ถือเป็นกิจกรรมที่ดีมาก หาที่อื่นได้ยาก และเป็นตัวจุดประกายให้พี่อยากปีนเขาในอนาคต ขอบคุณทีมงานผู้ จัดเป็นอย่างสูง

สวัสดีค่า ดีไซน์ จิรัชญา มศว ปี 3 นะคะ มาแชร์ประสบการณ์เดินป่าใกล้กรุงที่ “หุบเขาตีนไก่-เขาหัวหมวก” จ.นครนายก ค่ะ เพราะเห็นว่าเป็นพิกัดเดินป่าใกล้กรุงเทพฯ เดินทางง่าย เลยอยากมาสัมผัสประสบการณ์ด้วยตัวเองสักครั้งค่ะ พอได้เห็นของจริง บอกเลยว่าสวยสมชื่อเขาหัวหมวกจริง ๆ ค่ะ ทึ่งมากว่าธรรมชาติสร้างภูเขาให้ตั้งตระหง่านในรูปทรงที่แปลกตาขนาดนี้ได้อย่างไร เป็นอะไรที่สุดยอดมาก ส่วนความท้าทายของที่นี่ แม้ระยะทางจะไม่ไกลมากนักแต่ก็มีความชันพอสมควรเลยค่ะ แต่ที่ผ่านมาได้ก็เพราะ “เพื่อนร่วมทาง” ที่คอยส่งกำลังใจและถามไถ่กันตลอดเส้นทาง เป็นมิตรภาพที่น่ารักมากจริง ๆ ค่ะ บทเรียนสำคัญที่ได้รับในครั้งนี้คือ “ไม่ลองไม่รู้” ค่ะ เพราะต่อให้ฟังคนอื่นบอกเล่ามาแค่ไหน ก็ไม่เท่ากับเราได้มาเห็นและสัมผัสความเซอร์ไพรส์ของธรรมชาติด้วยตัวเอง ใครที่อยู่ละแวกกรุงเทพฯ หรือนครนายก แล้วอยากเดินป่าแบบใช้เวลาน้อยแต่ได้ความประทับใจกลับไปเต็มเปี่ยม ลองมาที่นี่ดูนะคะ รับรองว่าไม่ผิดหวังแน่นอนค่ะ!

มิลค์ ธัญพิมล โพธิศรีมาตร คณะรัฐศาสตร์ ธรรมศาสตร์ ปี 1 เราเคยได้ยินรีวิวว่า Tozan เป็นทริปเดินเขา หลายคนกลับมารีวิวว่าสนุกมาก เราเองก็อยากออกไปทำกิจกรรมข้างนอกและเจอสังคมที่แอคทีฟสร้างสรรค์ ครั้งนี้มีโอกาสได้ไปนครนายกพอดีก็เลยตัดสินใจเข้าร่วมด้วยค่ะ ความท้าทายอย่างแรกคือการตื่นเช้า ปกติตื่นอีกทีก็ช่วงบ่ายเลย แต่เพราะไม่อยากพลาดทริปนี้เลยตั้งใจตื่น ความท้าทายถัดมาคือการเดินเขาที่พื้นชันตลอดทาง พอเห็นมีคนถอดใจลงเขาไปก่อนก็แอบมีความคิดว่า “หรือเราจะพอแค่นี้ดีนะ คนอื่นก็ยังพอแล้วเลย” เราไม่ใช่คนที่ออกกำลังกายบ่อย ร่างกายยังไม่ชินกับการเดินเขา แม้ช่วงแรกจะอยากกลับแต่เราก็ไม่เคยพูดออกมา เพราะเชื่อว่าคำพูดเชิงลบจะไปบั่นทอนกำลังใจตัวเองและเพื่อนร่วมทาง พอยิ่งเดินต่อไปร่างกายก็จะเริ่มชิน การพูดคุยกับเพื่อนร่วมทางก็ช่วยให้เราลืมความเหนื่อยได้เช่นกัน และเราก็ไปถึงจุดหมายในที่สุด บทเรียนแรกจากเครือข่ายเกษตรกรนครนายก คือแนวคิดการเลี้ยงตัวเองพร้อมขับเคลื่อนสังคม วิทยากรทำให้เห็นว่าเราสามารถสนับสนุนผู้อื่นด้วยสิ่งที่มี เช่น การถ่ายทอดความรู้ หรือการบริหารต้นทุนเพื่อให้คนในชุมชนเข้าถึงสินค้าได้ง่ายขึ้น ถัดมาคือบทเรียนที่ได้จากการเดินป่า ได้เรียนรู้ว่าการกระทำของเราส่งผลต่อคนรอบข้างเสมอ ไม่ทางตรงก็ทางอ้อม จึงไม่ควรส่งต่อพลังลบให้ใคร เพราะมันจะไม่เกิดประโยชน์อะไรเลย และสิ่งที่ทำให้เราไปถึงจุดหมายได้คือการกำหนดเป้าหมายแล้วตั้งใจทำอย่างจริงจัง เพราะไม่ว่าจะเจอปัญหาอะไรก็ตาม ถ้ามีความตั้งใจสุดท้ายแล้วเราจะไปถึงจุดหมายได้เสมอ

แพรวานะคะ อภิสรา เกษมสุวรรณ์ โรงเรียนนวมินทร์ฯ เตรียมน้อม เหตุผลที่ตัดสินใจไป Tozan ครั้งนี้ จริง ๆ ไม่ได้มีเหตุผลอะไรเป็นพิเศษ แพรแค่รู้สึกว่าอยากลองเดินขึ้นเขาสักครั้งหนึ่งในชีวิต ก่อนที่วันหนึ่งร่างกายจะไม่เอื้ออำนวยให้ทำได้อีก เพราะช่วงเวลาของชีวิตเมื่อผ่านไปแล้ว ไม่มีทางที่ย้อนกลับมาได้ และในตอนนั้นตัวแพรเอง ไม่มีเหตุผลไหนที่จะไม่ไป แล้วก็ใช่ว่าจะได้มีโอกาสบ่อย ๆ การตัดสินใจในครั้งนี้จึงเหมือนการให้โอกาสตัวเองได้ลองทำสิ่งใหม่ ๆ สักครั้ง เมื่อเริ่มเดินขึ้นเขา ความเป็นจริงกลับท้าทายกว่าที่คิดไว้มาก ช่วงแรกของการเดินทำให้รู้สึกว่าไม่ได้เป็นอย่างที่คิดและลำบากกว่าที่คิดมาก จนเกือบตัดสินใจยอมแพ้ และเนื่องจากค่อนข้างแพ้ฝุ่น แต่แพรกลับคิดขึ้นได้ว่าหากยอมแพ้ไปตอนนี้ ภายหลังต้องรู้สึกเสียใจแน่นอน ความคิดนี้ทำให้แพรเลือกที่จะฝืนใจสู้ต่อ แม้จะเหนื่อยและไม่ง่ายเลยก็ตาม เมื่อมองย้อนกลับไป แพรรู้สึกดีใจและภูมิใจในตัวเองอย่างมากที่ไม่ยอมแพ้ไปก่อน การเดินเขาในครั้งนี้จึงกลายเป็นหนึ่งในความทรงจำที่มีคุณค่าที่สุด อีกทั้งการเดินเขาครั้งนี้แพรยังได้บทเรียนที่สำคัญว่า เมื่อเราตัดสินใจจะทำสิ่งใดแล้ว แม้จะไม่เป็นไปตามแบบที่เราคิด และถึงยากลำบากกว่าที่คาดไว้ ก็ไม่ควรยอมแพ้ง่าย ๆ เพราะหากไม่พร้อมจะเผชิญกับความท้าทายก็ไม่ต้องตัดสินใจเริ่มตั้งแต่แรกค่ะะ ถ้ามีโอกาสได้ไปจะไม่พลาดแน่นอนน

ธิตา บัญธิตา โรงเรียนวัดราชโอรส ชั้นม.6 เหตุผลที่ธิตาเลือกจะเข้าร่วมโทซังในครั้งนี้เพราะธิตาสนใจและอยากลองเรียนรู้อะไรใหม่ๆ อยากลองท้าทายตัวเองเรื่องการเดินป่าและก็อยากเปิดประสบการณ์กับโทซังครั้งแรกด้วยค่ะ พอได้ไปจริงๆ รู้สึกสนุกมากๆธิตาได้เจอคนใหม่ๆได้เห็นการทำงานของเกษตรกรรุ่นใหม่ๆที่เขามีวิธีการคิดการทำที่แตกต่างกับที่เคยได้ยินมา ธิตารู้สึกว้าวและสนใจมากๆ แต่นอกจากการได้เรียนรู้และประสบการณ์สิ่งที่ท้าทายมากๆคือการเดินป่าที่เขาหัวหมาก แม้ธิตาจะไปไม่ถึงด้วยสภาพร่างกายที่ไม่อำนวยแต่รอบหน้าคิดว่าจะเตรียมตัวไปให้ดีกว่านี้และพร้อมมากกว่านี้เพื่อให้มิชชั่นไม่เฟล สิ่งสำคัญที่ธิตาได้เรียนรู้คือการได้เห็นความเป็นภูมิปัญญาของคนรุ่นใหม่ที่ใช้ความธรรมชาติมาทำให้เกิดผลผลิตที่งอกงามและเป็นมิตรต่อโลก คือได้เรียนรู้ว่า ผัก ผลไม้บางชนิดมีกระบวนการแปรรูปที่หลากหลายและมีวิธีการดูแลที่ละเอียดหยิบย่อยต่างกันมากๆและก็การเดินป่าในครั้งนี้แม้จะไปไม่ถึงแต่ก็รู้สึกสนุกและได้ลองเรียนรู้ขีดจำกัดของตัวเองและรอบหน้าจะต้องไปให้ถึงค่ะ ขอบคุณพี่ๆทีมจัดทุกคนที่ทำให้เกิดทริปนี้มานะคะ

เดย์ พิชิตศักดิ์ แสงสุขจบการศึกษาระดับปริญญาตรี มหาวิทยาลัยกรุงเทพสุวรรณภูมิ เหตุผลที่ทำให้ตัดสินใจเข้าร่วมกิจกรรมTozanจังหวัดนครนายก ประจำเดือนมกราคม 2569 ครั้งนี้เพื่อศึกษาบริบทพื้นที่แนวทางการขับเคลื่อนทางเศรษฐกิจชุมชนโดยการมาเห็นพื้นที่จริงความท้าทายที่เกิดขึ้นที่หลายขณะที่เกิดขึ้นมาซึ่งล้วนแล้วแต่มีความท้าทายทางกาย ไม่ได้มีความท้าทายทางจิตใจเลย เพราะ Tozanมีการเรียนรู้ต่าง ๆ มีการเดินขึ้น-ลงเขาที่เต็มไปด้วยอุปสรรคแต่การไป Tozan นั้นแฝงไปด้วยบทเรียนและการวัดระดับจิตใจดังนั้นเราเข้าใจว่ากิจกรรมคือการขับเคลื่อนทางกาย ใจ และทัศนคติรวมถึงการเสริมสร้างความรู้เพิ่มด้วยเราคิดเพียงอย่างเดียวว่าทุกอย่างจะผ่านไปด้วยดีหากเราเชื่อมั่นมีทัศนคติที่สร้างสรรค์ แม้เหนื่อยแต่ไม่ถอยยังไงก็เกิดความก้าวหน้า บทเรียนที่สำคัญในทริปไม่ใช่การเข้าใจวิธีคิดจิตใจในการรับมือต่อความท้าทาย ยังมีความเข้าใจที่มากขึ้นถึงองค์ความรู้ท้องถิ่นผสมวิทยาศาสตร์ในการต่อยอดเกษตรกรรม ความพยายามที่จะขับเคลื่อนเศรษฐกิจในท้องถิ่นทำให้เข้าใจว่าสิ่งที่เราควรโฟกัสเพื่อให้เกิดขับเคลื่อนแบบไม่ทิ้งไว้ข้างหลัง คือการเริ่มโฟกัสไปที่ท้องถิ่นสนับสนุนให้เกิดการหมุนเวียนทางเศรษฐกิจชุมชนอย่างยั่งยืน โดยยังคงไว้ซึ่งวัฒนธรรมอัตลักษณ์ของชุมชน ท้องถิ่นด้วย

ใบตอง นิชาภา เกษตรศาสตร์ ปี 1 นะคะ เหตุผลที่ไปโทซังในครั้งนี้เพราะว่าอยากรู้จักกับนครนายกให้มากยิ่งขึ้น ในครั้งนี้ที่ได้ไปก็ทำให้ได้รู้จักทั้งผู้คนความเป็นอยู่ และสถานที่ท่องเที่ยวของนครนายกมากขึ้น และอีกอย่างเลยคือ อยากใช้เวลากับคนในทริปสำหรับการเดินโทซังในครั้งนี้คิดว่าเป็นระยะทางที่ไม่ได้ไกลมากขนาดนั้น ไปกลับ 1วันได้เลย แต่มีอย่างหนึ่งที่เป็นอุปสรรคมากในการเดินคือ ฝุ่นด้วยความที่เราไปช่วงที่อากาศค่อนข้างแห้งทำให้พื้นที่เป็นทรายมีฝุ่นออกมาในระยะทางช่วงแรกๆ แต่พอเดินเข้าอีกก็เจอกับป่าที่มีฝุ่นน้อยลงแล้วและสำหรับตองความท้าทายอีกอย่างเลยคือ ความชัน ของการเดิน ทำให้ต้องเหมือนกับสู้กับแรงโน้มถ่วงเยอะเป็นพิเศษทั้งขาลงขึ้นเลยขาลงนี้เรียกได้ว่าสบาย เพราะ ลื่นลงแทนค่ะ แต่ในวันนั้นก็เรียกได้ว่าคอมพรีทมาก ๆเพราะตองเดินขึ้นและลงมาได้สำเร็จ แน่นอนว่าในช่วงการเดินก็จะมีจังหวะที่เหนื่อยมากๆ แต่ช่วงเวลานั้นก็บอกตัวเองให้พักก่อน เพราะปลายทางของเราคือ บนยอดเขาตองคิดว่าในชีวิตเราก็ไม่ได้รู้ขนาดนั้นว่าปลายทางของเราอีกไกลแค่ไหนแต่ถ้ามันยังมาไม่ถึงเราก็แค่ต้องต่อไปตามเส้นทางของเรา สุดท้ายค่ะ อีกอย่างที่ได้รับเลยคือคำว่า เพื่อน ระหว่างทางมันจะเหงาและเหนื่อยมากกว่านี้ถ้าไม่มีเพื่อนร่วมทาง

พราวด์ พิมพ์นารา เมธาธราธิป ปี 3 คณะวิทยาการเรียนรู้และศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ พราวด์ตัดสินใจว่าจะไปร่วมโทซังครั้งนี้ตั้งแต่ครั้งแรกที่ได้ยินว่าจะมีการจัดทริป เพราะไม่มีความรู้เกี่ยวกับนครนายกเลย มีแต่ภาพจำจากอินเทอร์เน็ตว่าธรรมชาติสวย แต่ก็ไม่เคยสัมผัส ไม่รู้ว่ามีของดีอะไร เมื่อได้ไปก็ไม่ผิดหวังจริง ๆ เพราะประทับใจมากตั้งแต่การได้พบปะกับกลุ่ม Young Smart Farmer ซึ่งเป็นการรวมตัวของพี่ ๆ ที่มีประสบการณ์และความสามารถต่างกัน บางคนทำขนม บางคนปลูกต้นไม้ บางคนแปรรูป ฯลฯ ถือเป็นเรื่องที่สุดยอดมาก ๆ ที่คนเก่ง ๆ สามารถมารวมตัวเพื่อช่วยเหลือกันได้อย่างสร้างสรรค์ได้ขนาดนี้ การลงพื้นที่พบปะพูดคุยกับกลุ่ม Young Smart Farmer ช่วยเปิดโลกทัศน์ว่าโลกนี้กว้างกว่าสิ่งที่เราเคยรู้เคยเห็นมาก โลกกว้างใหญ่กว่าแค่ในห้องเรียนจริง ๆ และแน่นอนว่าโทซังก็ต้องมีการปีนเขาเข้ามาเกี่ยวข้อง ครั้งนี้คือการเดินในเส้นทางที่เรียกว่าเขาตีนไก่ เป็นครั้งแรกของการเดินเขาของพราวด์ ไม่เคยอยากเดินมาก่อน แต่ก็ลองดูเพราะคิดว่าถ้าไม่ใช่ที่นี่ก็คงจะไม่ขวนขวายมาเอง ทั้งเหนื่อยและร้อนอย่างที่จินตนาการไว้ แต่ระหว่างทาง คิดอยู่อย่างเดียวว่าจะไม่เดินย้อนลงไปเด็ดขาด ขึ้นมาแล้วยังไงก็ต้องเอาให้สุด จะได้รู้กันไปเลยว่ามันจะหนักแค่ไหน บทเรียนยิ่งใหญ่ที่สุดที่พราวด์ได้รับระหว่างการเดินทางจึงเป็นคำว่า Get it done “ทำให้มันเสร็จโดยไม่งอแง” คิดว่าเป็นเรื่องที่จะ apply ได้กับทุกอย่างในชีวิต เพราะไม่มีทางที่ทุกอย่างจะได้ดั่งใจเราตลอด ถ้าลงมือทำได้แบบไม่งอแงก็จะทั้งประหยัดเวลาและมีความสุขกับการทำเรื่องที่ต้องทำมากขึ้น

นวพร โสภณ (เล่นเพลง) มหาวิทยาลัยศิลปากร คณะโบราณคดี เอก ภาษาฝรั่งเศส ชั้นปีที่ 4 เหตุผลที่ตัดสินใจมา เพราะการที่เราจะได้ลงพื้นที่ เเละ สำรวจในเชิงการปฏิบัติจริงทำให้เราสามารถเห็นภาพรวม เเละ การปฏิสัมพันธ์กับคนที่เราได้เข้าไปหา เเละ เยี่ยมชมในพื้นที่จริง จะทำให้เราได้เห็นภาพได้จริงมากกว่าการฟังแนวทาง เลยตัดสินใจมาลงพื้นที่ในครั้งนี้ บวกกับ การไป Tozan ที่มองส่าน่าสนใจและะดูท้าทายตัวเราดี เพราะ ปกติไม่ใช่สายปีนเขา หรือ เดินป่าเท่าไหร่ เลยถือโอกาสนี้มาร่วมทัศนศึกษา ความท้าทายที่ประสบ Young smart farmer ด้วยความที่เราไม่ได้มีความรู้มาก รวมถึง ไม่ได้เรียนศาสตร์ทางการเกษตรหรือเพาะปลูกมาขนาดนั้น เลยคิดว่าเราจะพอจับทางการทำเกษตรของกลุ่ม young smart ได้ไหม จะ งงไหม เลยต้องพยายามฟัง เเละ จดไปให้ได้มากที่สุด ส่วน Tozan มีทั้งเรื่องของร่างกายที่อาจไม่ได้พร้อม หรือ เต็มที่มาก เพราะ ส่วนตัวไม่ใช่คนที่ออกกำลังกายเป็นประจำ หรือ เชี่ยวชาญการเดินขึ้นเขา แต่่เราเป็นที่มั่นใจระดับนึงว่าร่างกายแข็งแรง ไม่มีปัญหาโรคหัวใจ หรือ กล้ามเนื้อ เลยคิดว่าปีนขึ้นเขาไหว แต่่ระหว่างทางก็มีทั้งหอบบ้าง เดินไม่ไหวบ้าง เหนื่อยจนเกือบจะถอดใจลงเขาก็มี เพราะคิดว่าคนอื่นเขาเดินไปไกลแล้ว เราตามไม่ทันเเน่ๆ เดินคนเดียวก็เสี่ยงหลงทาง หรือ ประสบอุบัติเหตุ

วิธีการผ่านความท้าทาย Young smart farmer ตั้งใจฟัง เเละ ซักถามให้ได้คำตอบที่เราสงสัย พยายามทำความเข้าใจการทำงานของพี่ๆ เเละ นำข้อมูลที่เราได้ไปเรียนรู้ ลองนำมาปรับแนวทางการทำงานในเชิงเกษตรให้ได้ดี ส่วน Tozan ตอนนั้นที่เราเดินขึ้นเขา พอใกล้จุดชมวิว มีเหนื่อยหอบและเกือบเดินขึ้นไปไม่ไหว เราลองนั่งพักแล้วคิดตัดสินใจดีๆมากๆ ว่าถ้าเดินลงจากเขา เราก็ได้กลับไปพัก รอเพื่อนๆลงมานะ แต่อีกใจเราคิดว่ามาขนาดนี้ก็อยากขึ้นไปให้ถึงจุดที่เขานัด เลยตัดสินใจมากๆว่าจะตามเพื่อนๆขึ้นภูเขาไป เลยปีนขึ้นภูเขาโดยคิดว่า ต้องขึ้นไปให้ได้ เเละ พยายามในการเดิน มีสมาธิ เเละ อย่าลนกับการเดินขึ้นภูเขา มีสติตลอดเวลา

ความประทับใจและบทเรียนสำคัญในการศึกษาเรียนรู้การเกษตรของ Young smart farmer นครนายก ทำให้ได้เห็นว่าความร่วมมือร่วมใจของกลุ่มเกษตรกรในการขับเคลื่อนพืชผลการเกษตรเป็นสิ่งที่ส่งผลต่อการบริโภค เเละ ความเป็นอยู่ที่ดีของคนไทยอีกหลายคน เเละ ในการมาศึกษาเยี่ยมชมโครงการของ Young smart farmer ทำให้ได้เห็น ได้ลองชิมพืชผลการเกษตร เเละ พื้นที่ในการทำสวนเพาะปลูกที่ใกล้ชิดมากขึ้น จึงได้รู้ว่า พี่ๆในโครงการของ Young smart farmer ได้พยายามคิดค้นและพัฒนาพืชผล ให้มีประสิทธิภาพ เหมาะกับการรับประทาน เเละ ปรับตัวให้เข้ากับยุคสมัยในปัจจุบันมากๆ อย่างเช่น การขายบนแพพลตฟอร์มอย่าง Shopee หรือ การขายโดยผ่านคิวอาร์โค้ต Line เพื่อความสะดวกว่องไวในการจัดส่ง ไม่ต้องให้ลูกค้ามาถึงที่นครนายก เพราะ ด้วยระยะทางที่อาจไกลกัน ในการศึกษาครั้งนี้ทำให้ได้เรียนรู้ในเชิงทฤษฎี เเละ เห็นภาพของการทำเกษตรกรรมที่พร้อมจะปรับตัวเข้ากับยุคปัจจุบัน และ พบกับความท้าทายของกลุ่ม Young smart farmer ที่พร้อมจะแก้ไข และ ปรับปรุงพืชผลการเกษตร ส่วน Tozan หุบเขาตีนไก่ นครนายก ได้มาชมธรรมชาติในพื้นที่เทรลที่เราไม่เคยมาเลย พบว่าสวยงาม เเละ และ การเดินร่วมทางกับเพื่อนๆ ได้พูดคุยและสนุกสนาน การเดินขึ้นเขาเหมือนการที่เราต้องอยู่กับตัวเอง เเละ เข้าใจการเดินและร่างกายของเรามากๆ ต้องจัดการตัวเองไม่ให้เหนื่อยจนเกินไป เหมือนเราต้องพึ่งพาตนเองเพื่อไม่ให้เกิดอันตราย เเละ การมีสติ และ ไหวพริบขณะเดิน เหมือนฝึกให้เราเป็นคนที่ระวังตัวขณะเจอสิ่งท้าทาย หรือ สิ่งที่ฝืนเราไปบ้าง แต่ถ้าทำสำเร็จเราชนะใจตัวเองได้